witte-kerkje02.jpg

Van de predikant

Licht vangen – Advent 2019

Afgelopen jaar las ik het indrukwekkende boek ‘De keuze’ van de inmiddels eenennegentigjarige Amerikaans-Slowaakse psychotherapeute Edith Eva Eger, ook wel ‘de ballerina van Auschwitz’ genoemd omdat ze voor Mengele moest dansen. Vier mei werd haar verhaal nog gedanst en gespeeld in Carré. Eger is zestien als ze naar Auschwitz wordt getransporteerd, zeventien wanneer ze op miraculeuze wijze wordt bevrijd uit Gunskirchen, een satellietkamp van Mauthausen. Ze ligt, rug gebroken, samen met haar zusje, onder een stapel lijken wanneer de Amerikanen het kamp binnentrekken. Haar zusje heeft een blikje sardientjes in haar hand geklemd, gekregen van het Rode kruis. Alleen, o bittere ironie, zonder opener. De soldaten lopen langs hen, roepen of er nog levenden zijn, maar zien hen niet, horen hen niet. Dan weet haar zusje met het blikje sardientjes het zonlicht te vangen en door het felle lichtschijnsel merken de soldaten hen op en worden ze gered. 

van de predikant jan 2020

Je zou kunnen zeggen dat ‘zonlicht vangen’ een leitmotiv in het leven van Eger is geworden. Als mens en als psychotherapeut. Ze is in staat om anderen te begeleiden in hun genezingsproces, omdat ze hoogstpersoonlijk de weg van trauma naar zelfoverwinning heeft afgelegd. Ieder van ons, zo is haar overtuiging, zit op een bepaalde manier geestelijk gevangen en het is de kunst om te ontsnappen aan de gevangenis van je eigen gedachten. We kunnen onze eigen cipier of bevrijder zijn. Of, in haar woorden:

‘Vrijheid betekent dat we de moed verzamelen om die gevangenis af te breken, steen voor steen. Lijden is universeel, maar slachtofferschap is optioneel. De kans is groot dat we gedurende ons leven allemaal ergens slachtoffer van worden. Het komt van buitenaf. Het is die pestkop in de buurt, de echtgenoot die slaat, de geliefde die je bedriegt, die discriminerende wet, het ongeluk waardoor je in het ziekenhuis belandt. Daar tegenover staat de slachtofferrol die van binnenuit komt. Niemand kan van jou een slachtoffer maken. Dat kan alleen jijzelf’.

Het is nogal een uitspraak. Niet makkelijk, wel groots.

van de predikant jan 2020 2

Nog even terug naar dat zonlicht vangen. Het zou zomaar een Bijbelse opdracht kunnen zijn. Vang het licht, wees het licht, word het licht. Probeer zoveel mogelijk toe te groeien naar beeld en gelijkenis van de Eeuwige over wie psalm 36 zingt:

‘Bij u is de bron van het leven

en in uw licht zien wij het licht’.

Een mooie gedachte in deze adventstijd, als wij in de donkere dagen van november en december toeleven naar het Licht der wereld. De geboorte van de kerstkind, dat zoveel mensen met, in en door zijn leven weer het licht deed zien.

Het is aan ons om zo te leven dat we meer en meer op dat licht gaan lijken. 

Maar hoe doe je dat: licht vangen, licht worden?

Eén ding is zeker, dat doe je niet van de één op de andere dag. Het betekent volgens deze Edith Eger jezelf ontdoen van slachtofferschap, bitterheid en haat. In de donkerst denkbare dagen zonnestralen vangen met een minuscuul sardineblikje. Gestaag oefenen in moeilijke liefde. Niet vragen ‘Wat kun jij voor mij doen’, wel: ‘Wat kan ik voor jou doen’. Met alles wat je hebt en bent proberen licht te vangen, licht te zijn. Zo helder dat het donker terug kruipt naar de rafelranden van de nacht. Het donker in jezelf, de ander, de wereld. Ervoor waken dat de duisternis het licht overmeestert. En dat gaat vaak traag. Maar dan niet moedeloos worden. Niet wanhopen want altijd is er weer een nieuwe dageraad, een nieuwe dag.

In mijn donkerste gedachten,

hersenspinsels vol met schuld,

waar slechts schaduw kan vernachten,

hopeloos en onvervuld,

zie ik licht naar binnen breken

door de muren en hun steen,

hoor ik mensen hoopvol spreken,

dwars door al het duister heen

Wist je dat in heldere lichten,

ook als harten vrolijk zijn,

zelfs in mooie vergezichten

iets te vinden is van pijn?

Juist door al die rafelranden

leer ik waar de waarheid ligt

en die schat in beide handen

brengt een gloed op mijn gezicht

                                                                                                                              

(uit: Rafelranden van licht,

Evelijne Swinkels-Braaksma)

Laten wij in deze donkere dagen voor Kerst en alle dagen daarna ons best doen lichtvangers te zijn, voor onszelf, de ander en de wereld.

Ds Evelijne Swinkels-Braaksma

Zoeken

ANBI

Afdeling Baarn van de
Vrijzinnigen Nederland

Kampstraat 8
3741 AR Baarn
RSIN: 800-11390

 

Facebook Image

Bestuur

G.J. Oldekamp Voorzitter

C.G. Bakker-Hänisch ten Cate Secretaris
Tel.: 035-5416926

A.M. Janson-Snel Penningmeester

De bestuurders zijn onbezoldigd.

De voorgangers worden bezoldigd conform Centrale regeling van het hoofdbestuur te Amersfoort.

De balans, de staat van baten en de toelichting kunt u hier downloaden.

Predikant

Ds. Evelijne Swinkels-Braaksma

Reinoutsgaarde 26
3436 RB Nieuwegein

Verhuur Witte Kerkje: 

Mw. Annette Alberts

email

Bestuurskamer.jpg
© 2016 Witte kerkje Baarn